KSKlinikSkor
FormülFizikselGöğüs HastalıklarıAcil TıpCerrahi

Pnömotoraks Kollaps Derecesi (Light İndeksi)

PA akciğer grafisinde pnömotoraks kollaps yüzdesini Light formülü ile hesaplar.

Bu hesaplayıcı **TEDAVİ KARARI OTOMASYONU İÇİN KULLANILMAMALIDIR** — aynı yüzdeye sahip iki pnömotoraksın yönetimi klinik stabiliteye göre tamamen farklı olabilir. Özellikle **sekonder spontan pnömotoraks** (KOAH, fibrozis, malignite) ve travmatik pnömotoraksta yüzdesel tahmin tek başına güvenli değildir. Tansiyon pnömotoraks klinik tanıdır — tahmin beklenmeden iğne dekompresyonu/göğüs tüpü uygulanır.

Ne zaman kullanılır?

Pnömotoraks boyutunu belirlemek ve tedavi kararı (izlem vs aspirasyon vs göğüs tüpü) için.

cm
cm

Girişleri doldurup Hesapla'ya basınca sonuç burada görünecek.

Klinik İpuçları

Light formülü: Kollaps % = 100 − (akciğer çapı³ / hemitoraks çapı³) × 100.

BU ARAÇ LIGHT İNDEKSİNİ HESAPLAR — akciğer ve hemitoraks ÇAPLARININ küpü oranı üzerinden. Collins yöntemi FARKLI bir yöntemdir ve bu araçta uygulanmaz: Collins 1995 (PMID 7572489) üç noktadan ölçülen İNTERPLEVRAL MESAFELERİN toplamı üzerinden bir regresyon formülü verir (yüzde = 4,2 + 4,7 × (A+B+C); r=0,98, n=20 pnömotoraks / 19 hasta, helikal BT'ye karşı). Kaynak listesinde bağlam için durur, hesaplamanın kaynağı değildir.

Noppen 2001 (PMID 11464087) — DOĞRULAMANIN SINIRLARI: Light indeksi gerçek hacimle güçlü korele bulunmuştur (r=0,84, p<0,0001), ANCAK çalışma yalnız 18 hastadır ve yalnız primer spontan pnömotoraks içerir. Sekonder spontan (KOAH, fibrozis, malignite) ve travmatik pnömotoraksta indeksin doğruluğu bu yayınla gösterilmemiştir.

BTS pratik kılavuz boyutu: <2 cm kenar = küçük; ≥2 cm = büyük.

ACCP klinik tablo (BU SPEC'TE KAYNAK GÖSTERİLMEMİŞTİR): <%15 küçük, %15-30 orta, >%30 büyük; >%50 kollaps genellikle göğüs tüpü endikasyonu. Bu araca hiçbir ACCP atfı eklenmemiştir, dolayısıyla rakamlar doğrulanamaz.

BANT YAPISI ACCP İLE AYNI DEĞİL: bu araçtaki orta bant %15-50'yi kapsar, yani ACCP'nin 'orta' (%15-30) ve 'büyük' (>%30) kategorilerini BİRLEŞTİRİR. %40 kollapsı olan hasta ACCP çerçevesinde 'büyük', bu araçta 'orta' görünür. Bantlar YENİDEN BÖLÜNMEDİ çünkü ACCP rakamlarının kaynağı doğrulanamıyor ve doğrulanamayan bir iddiaya göre bant yeniden yapılandırmak en pahalı hata sınıfıdır.

⚠ Modern pnömotoraks yönetimi YALNIZ yüzdeye bağlı değildir — klinik stabilite, semptom, primer/sekonder ayrımı, bilateralite, nüks ve altta yatan akciğer hastalığı daha belirleyicidir.

Konservatif izlem alternatifi (PSP-Trial 2020 NEJM PMID 31995686): Asemptomatik primer spontan pnömotoraksta seçilmiş hastada 'invaziv olmayan ilk yaklaşım' ile non-inferior sonuç.

BT görüntüleme volüm tahmininde grafiden daha kesindir; klinik sınır vakalarda BT düşünülebilir.

Pnömotoraks Kollaps Derecesi (Light İndeksi) Hakkında

PA akciğer grafisinde pnömotoraks kollaps yüzdesini Light formülü ile hesaplar.

Ne zaman kullanılır: Pnömotoraks boyutunu belirlemek ve tedavi kararı (izlem vs aspirasyon vs göğüs tüpü) için.

Gerekli girdiler: Kollabe akciğer çapı (PA grafide), Hemitoraks çapı (PA grafide). Bu araç matematiksel bir formül kullanarak sonuç üretir.

Yorumlama:
  • Küçük (<15%)
  • Orta (%15-50)
  • Büyük (>%50)

Kısıtlamalar: PA grafide ölçüm yaklaşıktır; BT hacim tahmininde daha doğrudur. Light indeksinin gerçek hacimle korelasyonu YALNIZ 18 hastalık bir primer spontan pnömotoraks serisinde gösterilmiştir (Noppen 2001); sekonder spontan ve travmatik pnömotoraksta doğruluğu bilinmemektedir. Formülün orijinal kaynağı olarak verilen künye (Light RW, Curr Opin Pulm Med 2003;9(4):245-246) PubMed'de bu haliyle BULUNAMAMIŞTIR; tahmini bir PMID yazılmamıştır. İndeksin doğrulaması Noppen 2001'e dayanır. Bant sınırları (%15 / %50) bu spec'te kaynağa çıpalanamamış ACCP rakamlarından türer ve ACCP'nin kendi kategorileriyle birebir örtüşmez.

Son güncelleme: 2026-08-15 · Versiyon: 2.2.0 · 5 kaynak · Bu hesaplayıcı klinik kararın yerine geçmez.