Hiponatremi İnfüzat Etkisi (Adrogué-Madias)

Adrogue-Madias formülü (NEJM 2000, PMID 10824078): ΔNa = (İnfüzat Na − Serum Na) / (TBW + 1). 1L infüzatın teorik Na etkisini gösterir.

⚠ FORMÜL SİSTEMATİK OLARAK EKSİK TAHMİN EDER (Mohmand 2007, PMID 17913972): 62 hastalık retrospektif seride, serum Na <120 mEq/L olan hastaların %74,2'sinde gözlenen artış Adrogue-Madias öngörüsünü AŞTI; aşırı düzelten hastalarda ortalama düzeltme öngörülenin 2,4 KATI oldu. Aşırı düzeltmelerin %40'ında belgelenmiş su diürezi vardı. Yazarların kendi sonucu: hipertonik salin, formüllerin öngördüğünden DAHA DÜŞÜK hızda infüze edilmelidir. Aynı seride vakaların %11,3'ünde artış >12 mEq/L/24sa, %9,7'sinde >18 mEq/L/48sa idi.

TBW katsayısı — bu araç YAŞ SORMAZ: burada erkek 0,6 / kadın 0,5 kullanılır. Kardeş araçlar (Sodyum Açığı, Serbest Su Açığı) 65 yaş üstünde 0,5 / 0,45 uygular. Yaşlı hastada bu aracın TBW'si daha büyük çıkar, dolayısıyla ΔNa daha küçük gösterilir — yani gerçek etki hesaplanandan büyüktür ve bu sapma yukarıdaki eksik-tahmin yanlılığıyla aynı yönde birikir. Sonuç ekranında 65 yaş üstü katsayısının karşılığı ayrıca gösterilir.

İnfüzat Na içeriği: %3 NaCl 513 mEq/L, %0.9 NaCl 154 mEq/L, Ringer Laktat 130 mEq/L, %0.45 NaCl 77 mEq/L.

ESE/ESICM/ESPEN 2014 (Spasovski, PMID 24569125) + US Expert Panel 2013 (Verbalis, PMID 24074529) — Şiddetli semptomatik hiponatremi tedavisi:

%3 NaCl 100 mL IV bolus, 10 dakikada — gerekirse 10dk aralıklarla 2 kez daha tekrar (toplam 3 bolus / 300 mL)

Her bolus sonrası nörolojik değerlendirme + hedef ilk 4-6 saatte Na'yı 4-6 mEq/L yükseltmek

ODS (Ozmotik Demiyelinizasyon Sendromu) önleme eşikleri:

İlk 24sa ≤10 mEq/L (standart risk)

İlk 24sa ≤8 mEq/L (yüksek risk: hipokalemi, alkolizm, malnütrisyon, KC hastalığı, Na <105 mEq/L)

İlk 48sa ≤18 mEq/L

Aşırı düzeltme durumunda: %5 Dekstroz + desmopressin 'clamp' (2-4 mcg IV/IM) — Na'yı geri indirme protokolü.

Hipovolemik vs. övolemik vs. hipervolemik ayrımı tedaviyi belirler: hipovolemikte %0.9 NaCl, SIADH'de sıvı kısıtlaması ± vaptan, hipervolemikte sıvı kısıtlaması + diüretik.

Akut (<48sa) vs kronik (≥48sa): Akut semptomatikte hızlı tam düzeltme güvenli; kronikte ODS riski nedeniyle kademeli yükseltme zorunlu.

Gerçek hasta sıklıkla formül öngörüsünden sapar — devam eden su/elektrolit kayıpları, ADH dinamiği ve desmopressin kullanımı etkiler. Sık Na izlemi (2-4 sa arayla) şart.